Research Gold: firma AI podająca się za zespół naukowców

Cała infrastruktura firmy okazała się sztuczną inteligencją — od założycielki przez zespół badaczy, aż po system obsługi klienta. Research Gold, serwis oferujący recenzje publikacji naukowych, reklamował się dostępem do metodologów z doktoratami i doświadczeniem w badaniach medycznych, jednak śledztwo redakcji 404 Media wykazało, że żaden z nich nie istnieje.

Jak oszuści budowali pozory wiarygodności

Fałszywa firma zastosowała dwa podejścia do tworzenia zespołu. Główni eksperci, w tym rzekoma założycielka, zostali całkowicie wymyśleni — ich biogramy wygenerowano algorytmicznie, a zdjęcia profilowe pochodziły z narzędzi do syntezy obrazów. Drugi wariant był bardziej niebezpieczny: oszuści skopiowali rzeczywiste profile naukowców z platformy LinkedIn, przejmując ich imiona, nazwiska i fotografie bez jakiejkolwiek zgody. Gdy ujawniono schemat, skradzione profile szybko usunięto ze strony.

Obsługa klienta bez człowieka

Potencjalny klient dzwoniący na numer firmy trafiał do asystentki „Sarah” — chatbota, który mimo bezpośrednich pytań o swoją naturę kategorycznie zaprzeczał, że jest systemem automatycznym. Bot twierdził, że jest osobą, po czym bez przerwy próbował sprzedać usługę wycenioną na 1900 dolarów. Wszystkie e-maile ofertowe również pochodziły z generatora tekstu AI.

Polska perspektywa: co to oznacza dla czytelnika

W Polsce, gdzie kurs dolara wynosi orientacyjnie 4–4,20 złotych (w zależności od okresu), usługa Research Gold kosztowałaby około 7600–7980 złotych. Dla porównania, rzeczywista recenzja naukowa od polskiego eksperta zwykle waha się między 2000 a 5000 złotych, co czyni ofertę Research Gold podejrzanie drogą. Na polskim rynku podobne oszustwa są mniej rozpowszechnione, ale rosnąca dostępność narzędzi AI stwarza ryzyko ich rozprzestrzenienia się. Polskie przepisy o ochronie danych osobowych (RODO) wyraźnie zabraniają wykorzystywania wizerunku bez zgody, ale egzekwowanie praw w stosunku do podmiotów działających z zagranicy pozostaje wyzwaniem.

Nowe zagrożenie: AI jako maska dla oszusta

Redakcja imagazine.pl w swoim materiale zwraca uwagę na fundamentalną zmianę, jaka zachodzi w sposobie wykorzystania sztucznej inteligencji przez oszustów. Dotychczas AI służyło jako narzędzie w rękach człowieka — generowało teksty, obrazy czy głosy na polecenie. Research Gold pokazuje inny model: algorytm nie tylko wspomaga działalność oszusta, ale stanowi całą fasadę organizacji. Człowiek ukrywa się za warstwą automatyzacji, tworząc fikcyjne stanowiska, tożsamości i całą historię firmy.

Element firmy	Status
Założycielka	Wygenerowana przez AI
Zespół ekspertów	Wymyśleni lub skradzione profile
Obsługa klienta	Chatbot
E-maile ofertowe	Generowane algorytmicznie
Cena usługi	~1900 USD (~7600–7980 PLN)

Co to oznacza dla nauki i bezpieczeństwa

Świat akademicki już zmaga się z falą artykułów generowanych przez boty, ale Research Gold przechodzi krok dalej. Nie chodzi tu o pojedyncze sfałszowane publikacje, lecz o całą fikcyjną organizację, która mogłaby długo działać bez wykrycia. Osoba szukająca rzetelnej recenzji naukowej nie ma łatwo: profil eksperta na LinkedIn, strona firmowa z biogramami, e-mail od „zespołu” — wszystko to może być sztuczne. Weryfikacja autentyczności staje się coraz trudniejsza.

Zagrożenie dotyczy również samych naukowców, których dane osobowe i wizerunek zostały wykorzystane bez zgody. Każdy, kto znalazł się na fałszywej liście pracowników Research Gold, potencjalnie stracił kontrolę nad swoją reputacją naukową i może być kojarzony z oszustwem.

Jak chronić się przed podobnymi schematami

Przed skorzystaniem z usługi naukowej lub recenzji warto zweryfikować ekspertów poprzez bezpośredni kontakt z ich instytucją macierzystą, sprawdzenie publikacji w bazach naukowych (PubMed, Google Scholar) czy rozmowę telefoniczną z rzeczywistą osobą, której głos można porównać z wcześniejszymi nagraniami. Podejrzane są również ceny znacznie wyższe niż rynek, brak jasnej informacji o lokalizacji firmy czy niemożność dotarcia do konkretnych osób.