Leon XIV o AI: nadużycia i potrzeba edukacji medialnej

Papież Leon XIV w swoim orędziu na Światowy Dzień Środków Społecznego Przekazu 2026 ostrzega przed nadużyciami sztucznej inteligencji i proponuje, by edukacja medialna stała się obowiązkowym elementem nauki w szkołach i na uczelniach.

Czego dotyczy papieskie ostrzeżenie?

Leon XIV zwraca uwagę, że szybki rozwój AI zmienia sposób, w jaki ludzie się komunikują, i nie zawsze idzie to w dobrą stronę. Jako punkt wyjścia traktuje on nie samą technologię, lecz sposób jej używania oraz skutki dla relacji społecznych. Jak podaje Wprost, w przekazie papieża pada stwierdzenie, że sztuczna inteligencja „nie może stać się wyrocznią”, czyli nie powinna być traktowana jako ostateczne źródło prawdy.

Jakie zagrożenia wskazuje Watykan?

Dokument wymienia kilka konkretnych problemów. Każdy z nich dotyczy innego obszaru życia cyfrowego.

Prywatność i dane innych osób

Najbardziej praktyczny wymiar problemu dotyczy danych. Anonimowość w sieci sprawia, że informacje o innych osobach mogą być publikowane bez ich zgody i bez ponoszenia konsekwencji przez autora wpisu. Papież traktuje to jako jeden z sygnałów, że ochrona prywatności wymaga nowego podejścia.

Relacje i szacunek w internecie

Drugim wątkiem jest kultura komunikacji. Zdaniem papieża coraz częściej brakuje szacunku wobec rozmówcy, a technologie pomagające w tworzeniu treści mogą to pogłębiać. Tu przywołany został także fragment encykliki Fratelli tutti Franciszka o komunikacji cyfrowej, który wpisuje się w tę samą troskę o godność drugiego człowieka.

Dlaczego papież stawia na edukację medialną?

Postulat Leona XIV jest w gruncie rzeczy prosty: skoro narzędzi nie da się zatrzymać, trzeba przygotować ludzi do ich rozsądnego używania. Edukacja medialna w szkołach i na uczelniach ma uczyć odróżniania treści wiarygodnych od manipulacji, rozumienia, jak działają systemy AI, oraz odpowiedzialnego dzielenia się informacjami o innych.

Co to oznacza dla Ciebie?

Dla przeciętnego użytkownika wniosek jest praktyczny. Warto zachować ostrożność wobec treści generowanych przez AI i nie traktować odpowiedzi chatbotów jako nieomylnych. Zanim opublikujesz zdjęcie lub dane innej osoby, zastanów się, czy masz na to zgodę. Rodzice i nauczyciele zyskują natomiast konkretny argument za tym, by edukacja medialna była traktowana poważnie, a nie jako dodatek do programu nauczania.