Co to jest PolDense i do czego służy?

PolDense to rodzina modeli językowych opracowana przez Ośrodek Przetwarzania Informacji, zaprojektowana do efektywnego wyszukiwania informacji w dużych zbiorach danych. Modele są wykorzystywane w wyszukiwarkach, chatbotach, asystentach AI oraz systemach RAG (Retrieval-Augmented Generation).

Jakie wyniki uzyskał PolDense w benchmarkach?

Największy model PolDense 1B uzyskał 64,11 punktu w rankingu PIRB, wyprzedzając znacznie większe modele wielojęzyczne takie jak Llama-Embed-Nemotron-8B czy BGE-Multilingual-Gemma2-9B.

Czy mogę bezpłatnie używać PolDense w swoim projekcie?

Tak, wszystkie modele PolDense są dostępne jako oprogramowanie open source, co oznacza bezpłatny dostęp dla naukowców, firm i instytucji publicznych do budowy własnych systemów wyszukiwania.

Ile modeli znajduje się w rodzinie PolDense?

Rodzina PolDense obejmuje sześć modeli o różnych rozmiarach, umożliwiając wdrażanie na systemach od urządzeń mobilnych po rozbudowane serwery.

Czy PolDense wspiera języki inne niż polski?

Aktualnie PolDense jest zoptymalizowany dla języka polskiego. OPI planuje jednak wydać model EuroDense wspierający dziewięć języków europejskich.

PolDense: polska AI wyprzedza światowe modele w wyszukiwaniu

Polska opracowała rodzinę modeli PolDense, które zajmują pierwsze miejsce w rankingu PIRB, wyprzedzając Llamę i BGE.

Polska opracowała rodzinę modeli PolDense, które zajmują pierwsze miejsce w publicznym rankingu Polish Information Retrieval Benchmark (PIRB), wyprzedzając znane światowe rozwiązania takie jak Llama czy BGE. To kolejny znaczący krok w budowaniu polskich kompetencji w obszarze sztucznej inteligencji.

Czym są modele PolDense i jak działają?

PolDense to rodzina modeli językowych stworzona przez AI Lab działający w Ośrodku Przetwarzania Informacji (OPI). Modele zostały zaprojektowane przede wszystkim do skutecznego wyszukiwania informacji w ogromnych zbiorach danych, co czyni je idealnymi rozwiązaniem dla wyszukiwarek internetowych, chatbotów, asystentów AI oraz systemów wykorzystujących architekturę RAG (Retrieval-Augmented Generation).

Architektura RAG pozwala modelom językowym nie tylko generować odpowiedzi, ale najpierw odnaleźć najbardziej trafne informacje w dokumentach. Dzięki temu zwiększa się dokładność i wiarygodność generowanych przez AI treści. PolDense stanowi kluczowy komponent tego procesu, odpowiadając za etap wyszukiwania i rankowania relevantnych fragmentów tekstu.

Parametry techniczne i porównanie z konkurencją

Parametr	PolDense 1B	Llama-Embed-Nemotron-8B	BGE-Multilingual-Gemma2-9B
Wynik PIRB	64,11	Niższy	Niższy
Liczba parametrów	1 miliard	8 miliardów	9 miliardów
Maksymalna długość tekstu	8192 tokeny	Mniej	Mniej
Optymalizacja	Polski	Wielojęzyczne	Wielojęzyczne

Największy model z rodziny PolDense (PolDense 1B) uzyskał 64,11 punktu w benchmarku PIRB. Imponujące jest, że mimo posiadania zaledwie 1 miliarda parametrów, wyprzedza on znacznie większe modele wielojęzyczne takie jak Llama-Embed-Nemotron-8B (8 miliardów parametrów) czy BGE-Multilingual-Gemma2-9B (9 miliardów parametrów). To świadczy o efektywności architektury i procesu treningu modeli PolDense.

Rodzina sześciu modeli o różnych rozmiarach

OPI udostępnił rodzinę składającą się z sześciu modeli o różnej wielkości. Ta różnorodność jest kluczowa dla praktycznego wdrażania rozwiązań AI w różnych kontekstach. Mniejsze modele mogą działać na słabszym sprzęcie i urządzeniach mobilnych, gdzie moc obliczeniowa jest ograniczona. Większe wersje natomiast zapewniają wyższą dokładność dla zaawansowanych systemów działających na serwerach z GPU.

Wszystkie modele potrafią analizować teksty liczące nawet 8192 tokeny, co pozwala im lepiej zachowywać kontekst długich dokumentów. Ta zdolność jest szczególnie ważna przy pracy z artykułami, raportami czy dokumentacją techniczną, gdzie informacje istotne dla wyszukiwania mogą znajdować się w różnych miejscach tekstu.

Open source — dostęp dla naukowców i biznesu

OPI podjęła decyzję o udostępnieniu wszystkich modeli PolDense jako oprogramowania open source. To znaczące ułatwienie dla polskiej ekosystemu AI. Naukowcy mogą bezpłatnie wykorzystywać modele do badań, firmy mogą je wdrażać w swoich produktach, a administracja publiczna może budować nowoczesne narzędzia dla obywateli.

Dr hab. inż. Jarosław Protasiewicz, dyrektor Ośrodka Przetwarzania Informacji, podkreślił: “Udostępnienie modeli PolDense to kolejny krok w budowaniu polskich kompetencji w obszarze sztucznej inteligencji. Tworzymy otwarte technologie, które mogą być wykorzystywane przez naukowców, administrację publiczną i przedsiębiorców do budowy nowoczesnych, efektywnych i bezpiecznych narzędzi AI”.

Co to oznacza dla polskiego rynku AI?

Wydanie PolDense ma znaczenie strategiczne dla Polski. Po pierwsze, pokazuje, że polski sektor badawczy i technologiczny potrafi konkurować na światowym poziomie, opracowując rozwiązania, które wyprzedzają globalne standardy. Po drugie, dostępność open source oznacza, że polska branża może szybko adoptować te technologie bez barier licencyjnych czy kosztowych.

Do tej pory polska scena AI rozwijała się wokół modeli takich jak PLLuM czy Bielik. PolDense uzupełnia ten ekosystem specjalistycznym rozwiązaniem dla wyszukiwania informacji — obszaru kluczowego dla większości praktycznych zastosowań AI. Kombinacja tych narzędzi daje polskim firmom i naukowcom solidną bazę do budowy zaawansowanych systemów AI.

Przyszłość: EuroDense i ekspansja na inne języki

OPI nie zatrzymuje się na PolDense. W kolejnych miesiącach zespół planuje udostępnić model EuroDense, który będzie wspierał wyszukiwanie informacji w dziewięciu językach europejskich. To kolejny krok w kierunku budowania wielojęzycznych rozwiązań AI, które mogą być wykorzystywane w całej Europie.

Expansja na inne języki europejskie ma praktyczne znaczenie dla firm działających w regionie. Zamiast polegać na modelach treningowanych głównie na danych anglojęzycznych, będą mogły korzystać z rozwiązań optymalizowanych dla swoich rynków. To powinno przełożyć się na lepszą jakość wyszukiwania i bardziej intuicyjne doświadczenie użytkownika dla osób mówiących po polsku, czesku, węgiersku i innych językach europejskich.

Wydanie PolDense i zapowiedź EuroDense to wyraźny sygnał, że Polska staje się ważnym graczem w globalnym wyścigu technologicznym wokół sztucznej inteligencji. Zamiast tylko importować technologie z zagranicy, polska nauka i biznes budują własne, konkurencyjne rozwiązania.