AI dla turystyki: Polska tworzy inteligentne systemy monitorowania
Dwa projekty finansowane przez INFOSTRATEG mają zmienić zarządzanie turystyką w Polsce.
Polska inwestuje w samodzielny rozwój sztucznej inteligencji dla zarządzania turystyką, a nie tylko w jej importowanie z zagranicy — dwa projekty sfinansowane w ramach programu INFOSTRATEG mają zmienić sposób, w jaki administracja publiczna analizuje i prognozuje ruch turystyczny w kraju.
Program INFOSTRATEG, realizowany we współpracy Ministerstwa Sportu i Turystyki z uczelniami i przedsiębiorstwami, wyłonił do dofinansowania dwa innowacyjne projekty AI dedykowane turystyce. Studenci i naukowcy będą rywalizować przez kilka lat, aby opracować narzędzia gotowe do praktycznego zastosowania — do fazy realizacji przejdzie jednak tylko jeden z nich.
Dwa konkurencyjne podejścia do analizy turystyki
Pierwszy projekt nosi nazwę “Inteligentna Platforma Monitorowania, Analiz i Predykcji Ruchu Turystycznego w Polsce MAPTur” i realizuje go Uniwersytet Warszawski w konsorcjum z Akademią Górniczo-Hutniczą im. S. Staszica w Krakowie. Drugi, nazwany “exPLo AI – Inteligentny analizator aktywności turystycznej”, podejmuje się go Politechnika Świętokrzyska wspólnie z Uniwersytetem Śląskim w Katowicach i kielecką spółką Altar.
Choć oba projekty zmierzają do tego samego celu — kompleksowego monitorowania i prognozowania aktywności turystycznej — przyjmują różne podejścia techniczne i organizacyjne. Konkurencja między nimi ma zachęcić zespoły do innowacyjności i efektywności.
Jakie problemy rozwiązują systemy AI?
Dr inż. Franciszek Rakowski, kierownik badań i rozwoju projektu MAPTur w Interdyscyplinarnym Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego Uniwersytetu Warszawskiego, wskazuje na główne wyzwania, które adresuje jego zespół:
- Rozproszenie danych — informacje o turystyce pochodzą z wielu niezintegrowanych źródeł
- Niska rozdzielczość przestrzenna — trudno określić, gdzie dokładnie przebywają turyści w danym momencie
- Wyrywkowość dostępnych danych — brakuje ciągłych, kompleksowych informacji
- Brak modeli predykcyjnych — niemożliwe jest precyzyjne prognozowanie zjawisk turystycznych w czasie i przestrzeni
- Nieznajomość profili turystów — brak wiedzy o specyficznych zachowaniach przestrzennych odwiedzających
Projekt exPLo AI, kierowany przez dr inż. Mirosława Płazę z Politechniki Świętokrzyskiej, proponuje rozwiązanie zakładające pogłębioną analizę, prognozowanie oraz interaktywną wizualizację przestrzennego rozkładu obciążenia turystycznego. System będzie działać w czasie zbliżonym do rzeczywistego, a jego podstawą będą zaawansowane, autorskie algorytmy sztucznej inteligencji i uczenia maszynowego wspierane przez metody analityki Big Data.
Jak systemy będą działać w praktyce?
Obie platformy będą monitorować przepływy turystów, ale z różnym stopniem zaawansowania. MAPTur skupia się na precyzyjnym modelowaniu matematycznym i prognozowaniu, zaś exPLo AI kładzie nacisk na interaktywną wizualizację i wskaźniki decydujące o kształtowaniu się trendów w sektorze turystycznym.
| Aspekt | MAPTur | exPLo AI |
|---|---|---|
| Realizator | Uniwersytet Warszawski + AGH | Politechnika Świętokrzyska + UŚ + Altar |
| Główny fokus | Modelowanie matematyczne i predykcja | Analiza Big Data i wizualizacja |
| Technologia | Modele precyzyjne, prognozowanie czasoprzestrzenne | Algorytmy AI, uczenie maszynowe |
| Cel końcowy | Narzędzie do prognozowania ruchu turystycznego | System do kompleksowej analizy aktywności turystycznej |
Co to oznacza dla polskiej turystyki?
Minister Sportu i Turystyki Jakub Rutnicki podkreśla, że skuteczna polityka turystyczna musi opierać się na wiarygodnych danych. Dotychczas administracja publiczna mogła liczyć jedynie na statystyki ogólne — ile turystów przyjeżdża do Polski rocznie. Nowe systemy AI pozwolą po raz pierwszy odpowiedzieć na pytania: gdzie dokładnie podróżują turyści, jak długo przebywają w poszczególnych regionach, jakie trendy będą kształtować rynek w przyszłości.
Dzięki tym informacjom ministerstwo będzie mogło:
- Lepiej planować działania rozwojowe — inwestować w infrastrukturę tam, gdzie jest największy potencjał turystyczny
- Wspierać inwestycje prywatne — dostarczać inwestorom wiarygodne prognozy popytu turystycznego
- Efektywniej wykorzystywać potencjał — identyfikować niedoeksploatowane regiony i atrakcje
- Zarządzać obciążeniem turystycznym — zapobiegać przytłoczeniu popularnymi celami podróży
Dr Krzysztof Gawkowski, wicepremier i minister cyfryzacji, podkreśla strategiczne znaczenie tego przedsięwzięcia. Polska potrzebuje nie tylko dostępu do technologii AI, ale także zdolności do jej samodzielnego rozwijania i wdrażania w obszarach strategicznych. Program INFOSTRATEG pokazuje, że administracja publiczna może być aktywnym partnerem w tworzeniu nowoczesnych rozwiązań cyfrowych, a nie wyłącznie ich odbiorcą.
Perspektywy i dalsze kroki
Studenci i naukowcy będą rywalizować przez kilka lat, a każda faza konkursu będzie testować zarówno aspekty techniczne, jak i organizacyjne projektów. Efektem ma być rozwiązanie gotowe do praktycznego zastosowania — to oznacza, że zwycięski projekt nie będzie pozostawać w szufladzie akademickiej, lecz rzeczywiście wdrożony w ministerstwie i dostępny dla samorządów, operatorów infrastruktury turystycznej i badaczy.
Inwestycja w AI dla turystyki jest częścią szerszej strategii Polski dotyczącej cyfryzacji sektora publicznego. W momencie, gdy turystyka staje się coraz bardziej konkurencyjnym sektorem gospodarki, dostęp do wiarygodnych, real-time’owych danych może być decydującym czynnikiem sukcesu zarówno dla polityki publicznej, jak i dla biznesu turystycznego w kraju.
Najczęstsze pytania
Co to jest program INFOSTRATEG i do czego służy?
INFOSTRATEG to program realizowany we współpracy Ministerstwa Sportu i Turystyki z uczelniami i przedsiębiorstwami, mający na celu opracowanie innowacyjnych rozwiązań AI dla turystyki w Polsce. Studenci i naukowcy rywalizują o dotacje na projekty, które mają praktyczne zastosowanie w sektorze turystycznym.
Jakie problemy rozwiązują projekty AI dla turystyki?
Oba projekty adresują brak wiarygodnych, kompleksowych danych o ruchu turystycznym, niedostateczną rozdzielczość przestrzenną informacji, brak precyzyjnych modeli prognozowania trendów oraz nieznajomość profili i zachowań turystów. Dotychczasowe dane były rozproszone i wyrywkowe.
Jak będą działać systemy MAPTur i exPLo AI?
MAPTur będzie monitorować i analizować ruch turystyczny na podstawie zgromadzonych danych, zaś exPLo AI wykorzysta zaawansowane algorytmy uczenia maszynowego i Big Data do pogłębionej analizy, prognozowania oraz interaktywnej wizualizacji przepływów turystów w czasie rzeczywistym.
Kto realizuje te projekty i jak długo będą trwać?
MAPTur realizuje Uniwersytet Warszawski z AGH, a exPLo AI — Politechnika Świętokrzyska z Uniwersytetem Śląskim i spółką Altar. Projekty podzielone są na fazy, a do realizacji przejdzie tylko jeden z nich po kilkuletniej rywalizacji technologicznej.
Jakie korzyści będą mieć polskie ministerstwa i turystyka z tych systemów?
Ministerstwo Sportu i Turystyki będzie mogło lepiej planować politykę turystyczną, wspierać inwestycje w regiony i efektywniej wykorzystywać potencjał turystyczny Polski dzięki wiarygodnym danym o przepływach turystów, trendach i zachowaniach odwiedzających.
Na podstawie: eM Kielce. Tekst opracowany redakcyjnie.